دستورالعمل تنظیم بازار خودرو ۱۴۰۵ شامل شرایط جدید قیمت‌گذاری و فروش خودرو، فرمول شاخص رقابت‌پذیری، ضوابط خرید، محدودیت‌های ثبت‌نام و تکالیف خودروسازان است.
به گزارش باماشین، شورای رقابت دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری را که متن پایه آن در جلسه شماره ۵۴۳ این شورا تصویب شده، با اصلاحات بعدی تا ۲۴ شهریور ۱۴۰۵ به‌روزرسانی کرده است. این دستورالعمل ضوابط قیمت‌گذاری و عرضه خودروهای مشمول، شاخص رقابت‌پذیری و شرایط متقاضیان خرید را مشخص می‌کند.
بر اساس متن دستورالعمل، بازار خودروهای سواری تولیدی و مونتاژی انحصاری تشخیص داده شده و مشمول مقررات تنظیم بازار شورای رقابت است. خودروهای سواری برقی و خودروهای وارداتی از شمول این دستورالعمل خارج هستند.
قیمت خودروهای مشمول بر اساس ضوابط هیئت تعیین و تثبیت قیمت‌ها محاسبه می‌شود. عرضه‌کنندگان باید قیمت محاسباتی و مدارک مربوط را برای بررسی به سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان ارائه کنند.
سازمان حمایت پس از تکمیل مدارک، حداکثر یک ماه برای اعلام نظر فرصت دارد. اگر این سازمان قیمت پیشنهادی را تأیید کند، قیمت در سامانه ۱۲۴ بارگذاری می‌شود. اعلام‌نشدن نظر در مهلت مقرر به منزله تأیید قیمت پیشنهادی عرضه‌کننده است؛ اما در صورت مخالفت سازمان حمایت، نظر این سازمان ملاک خواهد بود. مهلت یک‌ماهه از زمان تکمیل مدارک آغاز می‌شود.
قیمت محاسباتی، قیمت عرضه‌کننده است و هزینه‌هایی را که جداگانه بر عهده مصرف‌کننده قرار می‌گیرد شامل نمی‌شود. مالیات بر ارزش افزوده، بیمه شخص ثالث، عوارض شماره‌گذاری و هزینه‌های پست و فراجا از جمله این هزینه‌ها هستند.
دستورالعمل برای مقایسه قیمت هر خودروی مشمول با خودروهای خارجی مشابه، شاخص رقابت‌پذیری یا CI را تعیین کرده است. برای محاسبه شاخص، حداقل سه خودروی خارجی مشابه از نظر کلاس، کیفیت و استاندارد مبنا قرار می‌گیرند.
فرمول محاسبه شاخص به این صورت است:
CI = ((P_b − P_d) ÷ P_b) × ۱۰۰
در این فرمول، P_b قیمت پایه رقابتی و P_d قیمت محاسباتی خودرو است. وزارت صمت خودروهای رقیب خارجی را تعیین و قیمت ارزی آن‌ها را اعلام می‌کند. سپس سازمان حمایت با استفاده از اطلاعات مربوط، قیمت پایه رقابتی و شاخص هر خودرو را محاسبه می‌کند.
رتبه رقابت‌پذیری خودروها بر اساس مقدار شاخص تعیین می‌شود:
رتبه | محدوده شاخص رقابت‌پذیری |
A | بیشتر از ۲۵ |
B | از ۱۵ تا کمتر از ۲۵ |
C | از ۵ تا کمتر از ۱۵ |
D | از منفی ۵ تا کمتر از ۵ |
E | از منفی ۱۵ تا کمتر از منفی ۵ |
F | کمتر از منفی ۱۵ |
خودروهای دارای رتبه F تا زمان ارتقای رتبه، قیمت جدید دریافت نمی‌کنند. عرضه‌کنندگان نیز موظف‌اند رتبه و برچسب رقابت‌پذیری محصولات خود را به‌صورت شفاف در اختیار مشتریان قرار دهند.
قیمت پایه رقابتی بر اساس متوسط یک‌ماهه نرخ ارز حواله‌ای رسمی تجاری محاسبه می‌شود. اگر خودروساز به‌طور کامل به این ارز دسترسی نداشته باشد، نرخ ارزی که در محاسبه قیمت خودرو به کار رفته است، مبنای محاسبه قیمت پایه رقابتی قرار می‌گیرد.
در مورد خودروهای مونتاژی، هزینه‌های قانونی و حمل‌ونقل واردات قطعات CKD نیز در محاسبه لحاظ می‌شود. وزارت صمت برای انتخاب خودروهای مشابه خارجی می‌تواند از پیشنهاد عرضه‌کنندگان، نهادهای حرفه‌ای داخلی و در صورت نیاز مراجع معتبر خارجی استفاده کند. اگر این وزارتخانه ظرف یک ماه خودروهای رقیب را اعلام نکند، استفاده از شاخص رقابت‌پذیری در دوره مربوط الزامی نخواهد بود.
حداقل سن متقاضی خرید خودرو ۱۸ سال است. افرادی که در ۴۸ ماه گذشته از ایران‌خودرو یا سایپا فاکتور خودرو دریافت کرده‌اند، امکان ثبت‌نام مجدد از همان خودروساز را ندارند.
انتقال امتیاز یا حقوق ناشی از خرید خودرو به شخص ثالث، حتی به‌صورت وکالتی، ممنوع است. فروش وکالتی حواله نیز مجاز نیست و امکان صلح در قرارداد خرید خودرو وجود ندارد.
مشمولان ماده ۱۲ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت و تبصره ۵ قانون اصلاح ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو از شرایط ماده ۴ مستثنا هستند.
در نسخه‌های پیشین دستورالعمل، شروطی مانند داشتن گواهینامه رانندگی، ممنوعیت انتقال سند برای مدت یک سال، محدودیت ثبت‌نام اشخاص حقوقی، بلوکه‌کردن بخشی از مبلغ خودرو و ممنوعیت ثبت‌نام دارندگان پلاک فعال مطرح بود. این موارد در ضوابط فعلی متقاضیان درج نشده‌اند.
عرضه‌کنندگان باید برنامه تولید سالانه خود را به تفکیک ماه به شورای رقابت ارائه کنند و میزان تحقق برنامه را نیز هر ماه گزارش دهند.
در طرح‌های فروش، مشخصات خودرو، تعداد خودروهای قابل عرضه و مهلت ثبت‌نام باید در سامانه فروش شرکت اعلام شود. اگر تعداد متقاضیان از تعداد خودروهای عرضه‌شده بیشتر باشد، انتخاب خریداران از طریق قرعه‌کشی و با نظارت مراجع ذی‌صلاح انجام می‌شود. همچنین پیش‌فروش خودرویی که قیمت آن تعیین نشده است، مجاز نیست.
بر اساس ماده ۶، وزارت صمت می‌تواند پیشنهاد خروج برخی خودروها از ضوابط قیمتی بند ۱-۳ ماده ۳ و شرایط ماده ۴ را به شورای رقابت ارائه کند. این پیشنهاد باید همراه با تعیین حداقل میزان عرضه خودرو باشد.
نظارت بر اجرای دستورالعمل بر عهده سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان است. این سازمان باید هر ۶ ماه یک‌بار گزارش عملکرد را به شورای رقابت ارائه کند. دستورالعمل‌های قبلی شورای رقابت نیز در مواردی که با مقررات جدید مغایرت داشته باشند، لغو می‌شوند. شورای رقابت اختیار دارد دستورالعمل را متناسب با شرایط بازار ارزیابی و بازبینی کند.
متن پایه دستورالعمل در جلسه شماره ۵۴۳ شورای رقابت، مورخ ۱۱ بهمن ۱۴۰۱، تصویب شده است. نسخه مورد استناد، اصلاحات بعدی تا مصوبه شماره ۸۶۹ مورخ ۲۴ شهریور ۱۴۰۵ را دربر می‌گیرد و در مجموع شامل ۹ ماده و ۸ تبصره است.
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفری باشید که نظر می‌دهید!
